• การแบ่งการปกครอง
  • ลักษณะทางภูมิศาสตร์
  • ลักษณะสังคมพืช
  • สถานการณ์ในปัจจุบัน
  • เรื่องเล่าจากอดีต
  • แหล่งเรียนรู้ด้านความหลากหลาย
  • เส้นทางศึกษาหุบเขาลำพญา
  • ความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งมีชีวิต
  • มารู้จักไลเคน
  • พืชน่ารู้
  • ไผ่
  • เฟิร์น “มหัศจรรย์พืชไร้ดอก”
  • ไม้ป่ากินได้
  • อิงอาศัย
  • ไทรนักบุญแห่งป่า นักฆ่าแห่งพงไพร
  • พูพอน “รากมหัศจจรย์”
  • ผู้ย่อยสลายในป่าใหญ่
  • ไม้พื้นล่างในป่าใหญ่
  • พืชใบเลี้ยงเดี่ยว / พืชใบเลี้ยงคู่์
  • มอส สิ่งมีชีวิตบนโขด
  • ความลาดเอียงแห่งขุนเขา
  • ปลาไหลเผือก
  • บุกป่าฝ่าดงปาล์ม
  • ร่องรอยป่าในอดีต
  • ร่องน้ำ “ร่องรอยในอดีต”
  • ไม้ประดับป่า
  • ถ้ำค้างคาว
  • พรรณไม้ล้านปี ฟอสซิลที่มีชีวิต
  • เขื่อนฝรั่ง เรื่องจริงจากอดีต
  • ต้นไม้ยักษ์สุภาพบุรุษแห่งป่า
  • ห่วงโซ่และสายใยอาหาร
  • สายน้ำแห่งชีวิต
  • แผ่เมตตาและอนุรักษ์ป่า
    เส้นทางศึกษาหุบเขาลำพญา
     
      หุบเขาลำพญาตั้งชื่อตามประวัติศาสตร์ของพื้นที่ในสมัยอาณาจักรปัตตานี หุบเขาลำพญาพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบสูงมีพรรณพืชขึ้นปกคลุมหนาแน่นและเป็นพื้นที่เงาฝน ลักษณะภูมิอากาศเป็นแบบมรสุมเมืองร้อน คือ ได้รับอิทธิพลจากลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือและลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ ทำให้มีเพียง 2 ฤดูกาล คือ ฤดูฝนระหว่างเดือนกรกฏาคมถึงเดือนธันวาคมและฤดูร้อนระหว่างเดือนมกราคมถึงเดือนมิถุนายน ทำให้พื้นที่นี้มีฝนตกชุกเกือบตลอดทั้งปี อากาศเย็น ไม่ร้อนจัด มีความชื้นสัมพัทธ์สูง หุบเขาลำพญาตั้งอยู่บริเวณหมู่ 6 ซึ่งอยู่ตอนบนสุดของตำบลลำพะยามีเทือกเขาสันกาลาคีรีกั้นเป็นเขตแดนธรรมชาติระหว่างอำเภอเมืองยะลา จังหวัดยะลา กับอำเภอสะบ้าย้อย จังหวัดสงขลาและอำเภอโคกโพธิ์ จังหวัดปัตตานี อยู่ห่างจากตัวเมืองยะลา ประมาณ 20 กิโลเมตร ใช้เวลาเดินทางประมาณ 40 นาที มีพื้นที่อยู่ในระดับความสูง 50-800 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง มีสภาพเป็นป่าดงดิบชื้น ความอุดมสมบูรณ์ทางธรรมชาติมีมาก โดยเฉพาะในพื้นที่ที่ระดับความสูงมากกว่า 400 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง เป็นเขตป่าสงวนแห่งชาติที่มีความอุดมสมบูรณ์อยู่มาก พบระบบนิเวศหลายลักษณะ ได้แก่ ป่าดิบเขา บึงน้ำจืด ลำธาร ป่าพรุ ที่ราบภายในหุบเขา ทำให้มีความหลากหลายทางชีวภาพแตกต่างกันตามแหล่งที่อยู่ต่างๆ
     
        ทางเดินศึกษาธรรมชาติหุบเขาลำพญา มีระยะทางประมาณ 3,250 เมตร มีความสูงประมาณ 99-262 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง บริเวณทางเดินจะพบสังคมพืช ทั้งพืชเรือนยอด ไม้ชั้นกลาง ไม้พุ่ม ไม้พื้นล่าง เห็ดรา รวมถึงสัตว์ ขนาดเล็ก เช่น ผีเสื้อ มด แมลงปอ ปลวก กบภูเขา ปลา ที่อยู่รวมกัน